Vroegah was alles beter, maar dat komt nu nooit meer terug. Voor een uitje naar Duitsland pakten we een paar onderbroeken in een pukkel en sleepten nog niet alles mee. Nu is de auto volgepakt en we vragen ons af, waarom het allemaal mee moet. Tijdens de autorit naar het oude Duitsland wordt op de autoradio NDR1 aangezet en dan komen de nostalgische herinneringen vanzelf.
Vlak na de grens bij Oldenzaal wordt gas op de plank gegeven, want in Duitsland is de koffie niet alleen veel goedkoper, je mag ook nog gewoon honderddertig-honderdveertig rijden. De autoradio speelt Gordon Lightfood.
| If I could read your mind, love What a tale your thoughts could tell Just like a paperback novel The kind the drugstore sells When you reach the part where the heartaches come The hero would be me But heroes often fail And you won’t read that book again |
Het landschap wordt nu minder vlak en aan de horizon glooien de heuvels, die reiken tot helemaal Osnabrück. Dat we het hier over het Teutoburgerwoud hebben, dat laat ik achterwege, want we zijn geen aardrijkskundeles aan het geven. Wat zijn we deze afstand vaak gereden en in welke vrolijke, maar ook droevige omstandigheden. Zeven jaar geleden nog, toen Oma Dora in een kil Kreiskrankenhaus verderop haar laatste adem uitblies.
De DJ van het radiostation heeft nu besloten alle registers aan sentimentaliteit open te trekken. Uit de luidsprekers schalt Secret Service met “Ten o’clock postman”.
| Ten o′clock postman Make me feel better Been so many days Since that I’ve met her |
Negen jaar lang, brieven geschreven en in de vakanties met de trein heen en weer naar Duitsland rijden. Het eerste kind al geboren en een tweede op komst, dat was nodig voordat er halfslachtig nog, een beslissing genomen werd. Naar Duitsland om “Dozent Informatika” te worden. Je moet toch wat. De heuvels bij Osnabrück werden een vertrouwd gezicht.
Nog maar tien jaar geleden, zou de Duitse radio nooit de Engelse versie van dit lied hebben laten horen. De hele ‘Kultur’ was toen Duits en op Duitsland gericht. Dan zouden we op dezelfde melodie, dat dan weer wel, een hele andere tekst te horen hebben gekregen:
| Ganz oder gar nicht, gehen oder bleiben Ganz oder gar nicht, du musst dich entscheiden Weil ich dich liebe, will ich’s auch wissen Ganz oder gar nicht und nicht nur ein bisschen Nicht nur ein bisschen |
De beslissing over de vraag, in Duitsland blijven wonen of weggaan naar Nederland, werd nooit genomen. Al vierendertig jaar wordt de volledig ingerichte woning, op de zolder van het ouderlijk huis, aangehouden. Gewoon heen en weer rijden en geen beslissingen nemen. Intussen is het huis in Eindhoven aan zes kanten dubbel geïsoleerd; zitten er driedubbele ramen met rolluiken in de kozijnen en vraagt de energieleverancier zich af hoe het komt, dat er alleen stroom terug geleverd wordt. Het huis is een energiecentrale, compleet met omzetnummer voor de belasting, geworden. “Ganz oder gar nicht”
De schoonvader presteerde het om, verlamd en al, tien jaar in een verpleegtehuis te blijven liggen. Twee keer corona gekregen en een uitslaande brand in het tehuis overleefd. Bij het opruimen van zijn spullen in het grote zakenpand met woonhuis vonden we een doorgeladen pistool (Luger P-08), van Brusselse makelij, in zijn nachtkastje. “Lieber schieße ich mir eine Kugel durch den Kopf!”. Ik denk dat hij niet wist wie hij op dat moment citeerde.
Intussen draaien de platen op de radio maar door en gaan de gedachtes met ons aan de haal.
| Everybody’s talkin’ at me I don’t hear a word they’re sayin’ Only the echoes of my mind People stoppin’, starin’ I can’t see their faces Only the shadows of their eyes |
Hoe vaak gaan we hier nog rijden? Hoe krijgen we alle spullen, een dubbele huishouding, terug naar het Vaderland? Volgende keer een busje huren, het mag ook wel een verhuiswagen zijn. De eerste keer naar Duitsland verhuizen was in 1987, met Van Deur tot Deur, wagen met chauffeur. Daarachter reed mijn neef in een Renault 12. Het is mij nog steeds niet duidelijk, waarom ik toen niet in Duitsland gebleven ben. Deze keer kan de laatste keer zijn, maar besluitvaardigheid is bij ons geen ‘middle name’.